Trymowanie żagli - czy to takie ważne?

Trymowanie żagli - czy to takie ważne?

O trymowaniu żagli mądrzy ludzie piszą podręczniki i książki. Dla regatowców jest to jeden z ważniejszych zabiegów podczas wyścigu. Przygotowując się do zawodów, uczestnicy potrafią testować w nieskończoność różne konfiguracje ustawień żagli po to, aby osiągnąć jak najlepsze efekty. A czy dla nas - turystów - jest to też aż tak ważny temat?

Trymowanie żagli oznacza prawidłowe i jak najbardziej efektywne (nie mylić z efektownym) ustawienie ich w stosunku do wiatru. W artykule Skąd wieje wiatr, i dlaczego jest to tak ważne pisałem o tym, że podczas żeglugi należy znaleźć odpowiedni kąt natarcia wiatru na żagiel. Niestety - wbrew pozorom - nie jest to takie proste.

Pewnie niejednokrotnie spotkałeś się z rodzącym się w Tobie duchem regatowca, gdy widziałeś na akwenie mijającą Cię żaglówkę. Może również parę razy startowałeś w amatorskich regatach. Żeby w takich przypadkach wygrywać musisz dowiedzieć się o paru fundamentalnych zasadach trymowania żagli.

Czy wiesz, że prędkość wiatru rzeczywistego jest inna przy pokładzie jachtu i inna na wysokości paru metrów przy żaglu? W związku z tym, inny jest również kierunek wiatru pozornego u góry i na dole żagla. Aby efektywnie wykorzystać jego powierzchnię należy dobrać jego skręt odpowiednio do warunków meteorologicznych. Przypominam podstawową zasadę - żagle muszą pracować na granicy łopotu. W większości przypadkach to się sprawdza, ale nie należy tego traktować jak amen w pacierzu. Trzeba zawsze "obserwować żagle".

Trymowanie foka i grota

Wiemy, że o kącie natarcia foka decyduje wybranie jego szotów, a grota - ustawienie bomu. O co z tajemniczym skrętem foka? Z pomocą przychodzą nam wózki szotowe, na przykład takie:

Wózek szotowy
Rys. 1. Wózek szotowy [1]

Jeżeli przesunie się wózek w stronę dziobu (do przodu) to zmniejszy się naprężenie w liku dolnym żagla, a zwiększy w liku tylnym. Taki zabieg zmniejsza skręt żagla. Natomiast przesunięcie wózka do tyłu (w stronę rufy) da odwrotny efekt - zwiększenie naprężenia w liku dolny, zmniejszenie w liku tylnym oraz zwiększenie skrętu żagla. Naszym zadaniem jest znalezienie takiej pozycji wózka, w którym skręt żagla będzie taki, że jego górna i dolna część będą pod odpowiednim kątem natarcia w stosunku do wiatru.

Podobnie jest z grotem. Do jego trymowania używa się obciągacza bomu, np taki:

Obciągacz bomu
Rys. 2. Obciągacz bomu [2]

Często na żaglach znajdują się tzw. icki, które doskonale nam podpowiadają, jak ustawione mamy żagle. Ich zasadę działania ilustruje poniższy rysunek:

Zasada działania icka
Rys. 3. Zasada działania icka [3]

Podsumowując, trymowania żagli nie da się nauczyć w teorii. Do tego potrzebna jest praktyka. Na każdym jachcie ustawienia będą inne. Ba - zmieniając żagle na inne, poprzednie ustawienia wózków i obciągacza mogą być już błędne. Co da nam na wiedza w praktyce? Żeglując turystycznie - niewiele. Wystarczy ustawić mniej więcej wszystko po środku i też będzie dobrze. Ale czy tylko na turystyce chcesz poprzestać? Zapraszam do udzielania komentarzy pod wpisem.


[1] http://www.jacht-market.com.pl/adv/show/Sprzedam/jacht_zaglowy/dolnoslaskie/11323.html
[2] http://forum.mazury.info.pl/viewtopic.php?p=42146#42146
[3] Opracowanie własne